Greenland Và Mỹ Và Biến Động TT – Dự luật Clarify Crypto: Sự Đánh Đổi Giữ Tự Do Và Quy Mô

Tình hình thị trường

Chứng khoán Hoa Kỳ trong thứ tư (14/01-US) là một phiên giảm điểm với Nasdaq giảm nhiều nhất 1%. Hợp đồng tương lai của chứng khoán nghiêng về xu hướng giảm. Vàng và bạc điều chỉnh nhẹ nhưng sau khi bạc đã đạt đỉnh mới, giá quanh 4616 USD/ounce và 89 USD/ounce. Dầu giảm nhẹ quanh 60.23 USD/thùng.

Bitcoin tăng lên gần 98,000 USD sau đó điều chỉnh về quanh 96,000 USD. Các altcoin lớn tăng nhẹ hoặc đi ngang. Vốn hóa thị trường crypto tăng lên 3.34 nghìn tỷ USD.

Dòng tiền ETF crypto tại Mỹ trong ngày 14/01 ghi nhận trạng thái tích cực với lực mua tập trung chủ yếu vào Bitcoin và Ethereum. Cụ thể, các quỹ ETF Bitcoin thu hút thêm 843.62 triệu USD, trong khi ETF Ethereum ghi nhận dòng vốn vào đạt 175 triệu USD.

Ở nhóm altcoin, XRP ETF tiếp tục có dòng tiền dương 10.63 triệu USD, Solana ETF đạt 23.57 triệu USD và Chainlink ETF ghi nhận 2.59 triệu USD. Ngược lại, các ETF Dogecoin, Litecoin và Hedera không ghi nhận biến động dòng vốn trong ngày.

Trong 6 tháng qua, các doanh nghiệp đã mua thêm 260,000 Bitcoin, trong khi thợ đào chỉ tạo ra khoảng 82,000 Bitcoin. Tức là nhu cầu mua từ doanh nghiệp cao gấp 3 lần nguồn cung mới.

Tổng lượng Bitcoin doanh nghiệp nắm giữ đã tăng lên khoảng 1.1 triệu BTC, tương đương 25 tỷ USD. Trong đó, Strategy của Michael Saylor chiếm tới 60%. Cho nên, dù các doanh nghiệp mua BTC qua OTC nhưng lượng BTC giới hạn thì về dài hạn vẫn ảnh hưởng tích cực đến giá.

Ngoài doanh nghiệp, ETF Bitcoin giao ngay cũng đang hút nguồn cung. Từ khi ra mắt, ETF đã mua nhiều hơn lượng Bitcoin được đào mới, và nếu dòng tiền này tiếp tục, áp lực tăng giá sẽ ngày càng lớn. Điều này cho thấy Bitcoin đang dần trở thành tài sản dự trữ chiến lược, không chỉ với nhà đầu tư cá nhân mà cả với doanh nghiệp và tổ chức lớn.

Cập nhật Mỹ – Đan Mạch – Greenland

Cập nhật mới nhất liên quan đến Đan Mạch và Greenland cho thấy các quan chức Đan Mạch và Greenland đã tới Mỹ để thảo luận về tương lai Greenland, trong bối cảnh Tổng thống Trump tiếp tục khẳng định Mỹ cần tiếp quản hòn đảo này. Phía Đan Mạch thừa nhận tồn tại bất đồng sâu sắc với Mỹ về vấn đề chủ quyền, đồng thời nhấn mạnh rằng mọi đề xuất không tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ và quyền tự quyết của người dân Greenland đều không thể chấp nhận.

Đan Mạch đặc biệt nhấn mạnh nguyên tắc trưng cầu dân ý, bởi theo luật pháp hiện hành, Greenland có quyền tổ chức bỏ phiếu để tách khỏi Đan Mạch và thậm chí gia nhập một quốc gia khác. Ngoại trưởng Đan Mạch cho biết hai bên thống nhất rằng vẫn còn nhiều khác biệt, nhưng sẽ tiếp tục đối thoại trong thời gian tới, cho thấy cánh cửa đàm phán chưa hoàn toàn khép lại.

Về phía Greenland, chính quyền địa phương bày tỏ mong muốn tăng cường hợp tác với Mỹ, nhưng khẳng định điều đó không đồng nghĩa với việc Greenland trở thành một phần của Mỹ. Cuộc gặp diễn ra với Phó Tổng thống JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio, trong khi Tổng thống Trump lại tuyên bố trên mạng xã hội rằng bất kỳ phương án nào ngoài việc Greenland thuộc về Mỹ đều là không thể chấp nhận.

Hiện tại, các bên vẫn chưa công bố chi tiết nội dung đàm phán do đây là cuộc họp kín, và phát biểu sau cuộc họp chủ yếu mang tính ngoại giao. Điều đáng chú ý là cả Đan Mạch lẫn Greenland đều chưa khẳng định dứt khoát rằng kịch bản Greenland gia nhập Mỹ là không thể xảy ra. Điều này cho thấy tiến trình đàm phán vẫn đang tiếp diễn, với khả năng tiếp tục thương lượng trong thời gian tới, thay vì leo thang căng thẳng địa chính trị.

Dự luật Clarify: Sự đánh đổi giữ tự do và quy mô

Dân biểu French Hill cùng với Thượng nghị sĩ Cynthia Lummis và Chủ tịch Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Tim Scott bày tỏ sự lạc quan về tiến triển của dự luật liên quan đến cấu trúc thị trường Bitcoin và crypto (CLARITY Acrt) . 

Dự luật dự kiến sẽ được đưa ra thảo luận chi tiết vào ngày thứ năm (US) và hy vọng sẽ được bỏ phiếu tại ủy ban. Nếu được thông qua, bước tiếp theo sẽ là bỏ phiếu tại toàn thể Thượng viện.

Dân biểu French Hill cho biết quy trình lập pháp đang tiến gần đến giai đoạn mà Tổng thống Trump có thể ký ban hành thành luật. Ông nhận xét rằng “đây là một tuần tốt cho crypto”.

Crypto đang bước sang một giai đoạn mới và xoay quanh Clarity Act tại Mỹ đang có rất nhiều tranh cãi về việc đạo luật này là tốt hay xấu cho crypto. Trên mạng tồn tại hai luồng quan điểm rất rõ rệt. Một bên cho rằng đây là bước đi cần thiết để crypto được hợp thức hóa, mở đường cho dòng tiền lớn từ tài chính truyền thống và giúp thị trường phát triển mạnh hơn. 

Ở chiều ngược lại, nhiều người cho rằng dự luật này được viết theo hướng có lợi cho ngân hàng và các tổ chức lớn, làm suy yếu khả năng tự quản của crypto, hạn chế việc giao thức tự tạo lợi nhuận cho người dùng như trả lãi stablecoin, và đi ngược lại triết lý phi tập trung ban đầu. Theo góc nhìn này, crypto có thể tăng giá, nhưng giống như việc cộng đồng đang “bán linh hồn” để đổi lấy dòng tiền.

Khi nhìn sâu hơn, mọi thứ không đơn giản như những nhận xét mang nặng cảm xúc. Sự thật thường nằm ở giữa. Vậy dựa trên phiên bản hiện tại, sự thật là gì?

Clarity Act không cấm crypto, không cấm tự giữ tài sản, và không xóa bỏ các mạng lưới phi tập trung mở. Tuy nhiên, nó cũng không còn bảo vệ trọn vẹn những lý tưởng cypherpunk ban đầu mà nhiều người vẫn hoài niệm. Hai điều này có thể đúng cùng lúc.

Về bản chất, Clarity Act đưa crypto vào bên trong khung tài chính hiện tại của Mỹ. Tài sản số không còn là vùng xám hay thử nghiệm bên lề. Chúng được phân loại, giám sát và tích hợp vào hệ thống quản lý tương tự các thị trường tài chính truyền thống. Mục tiêu không phải là dập tắt crypto, mà là khiến crypto dễ quản lý, dễ hiểu và có thể mở rộng ở quy mô lớn.

Sự thay đổi này kéo theo những hệ quả rõ ràng. Luật lệ rõ ràng mở đường cho các tổ chức lớn, ETF, đơn vị lưu ký và dòng vốn khổng lồ. Đồng thời, chi phí tuân thủ cũng tăng lên, và chi phí đó luôn ưu ái những bên có quy mô lớn. Các nền tảng có vốn mạnh hưởng lợi nhiều nhất, trong khi startup nhỏ và các builder độc lập sẽ khó tồn tại hơn.

Giám sát tại các điểm tập trung cũng trở nên rõ ràng và chặt chẽ hơn. Các sàn giao dịch vốn đã theo dõi giao dịch từ trước, nhưng nay các yêu cầu được chuẩn hóa và mở rộng. Crypto càng gắn với hệ thống tiền pháp định thì mức độ minh bạch mà nhà quản lý yêu cầu càng cao. Quyền riêng tư tại các cổng tập trung vì thế tiếp tục bị thu hẹp.

DeFi nằm ở vị trí khá nhạy cảm. Dù đạo luật cố gắng phân biệt và bảo vệ phần mềm không lưu ký, một số ngôn ngữ vẫn còn mơ hồ. Khi luật không đủ rõ ràng, người xây dựng thường chọn cách tuân thủ quá mức hoặc tránh xây dựng, và điều đó làm chậm đổi mới.

Ở tầng sâu hơn, đây là một thay đổi mang tính triết lý. Crypto đang trở nên dễ tiếp cận hơn với chính phủ, dễ theo dõi hơn và dễ kiểm soát hơn. Nhiều báo cáo hơn, nhiều tiêu chuẩn hơn và nhiều cấu trúc hơn. Đó là cái giá phải trả để được công nhận và tiếp cận dòng vốn tổ chức.

Những gì không xảy ra cũng rất quan trọng. Tự giữ tài sản không bị cấm. Các mạng lưới phi tập trung, không cần xin phép như Bitcoin, không bị cấm. Lập trình viên viết mã nguồn mở không bị coi là phạm pháp. Hệ thống crypto không bị thay thế, mà đang được hấp thụ vào hệ thống lớn hơn.

Khoảnh khắc này đánh dấu một bước chuyển quan trọng. Crypto đang đi từ công nghệ bên ngoài hệ thống sang hạ tầng tài chính được quản lý. Bước chuyển đó mang theo sự đánh đổi. Có thêm vốn, thêm ổn định và thêm sự chấp nhận rộng rãi. Đồng thời, ít mơ hồ hơn, ít ẩn danh hơn ở các điểm giao thoa và ít hỗn loạn hơn.

Bitcoin vẫn có thể được nắm giữ ngoài hệ thống. Các mạng lưới phi tập trung vẫn có thể tồn tại. Nhưng những phần của crypto chạm tới ngân hàng, ETF, quỹ hưu trí và thị trường đại chúng sẽ ngày càng giống tài chính truyền thống, vì đó chính là con đường mà chúng đang đi.

Đây không phải câu chuyện phản bội lý tưởng. Đây là câu chuyện trưởng thành. Crypto không thay thế tài chính truyền thống, mà đang trở thành một phần của hệ thống đó. Câu hỏi thực sự không phải Clarity Act tốt hay xấu. Câu hỏi là ngành này sẵn sàng đánh đổi bao nhiêu tự do để đổi lấy quy mô, tính chính danh và khả năng tồn tại lâu dài bên trong hệ thống.

TT Trump thúc đẩy áp dụng lãi suất trần cho tín dụng

Tổng thống Donald Trump đã có cuộc điện đàm hiếm hoi với Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren để thảo luận về đề xuất áp trần lãi suất thẻ tín dụng ở mức 10%, dù hai người vốn có lập trường đối lập và quan hệ chính trị căng thẳng. Động thái này cho thấy đây là một vấn đề mang tính chính trị và bầu cử rõ rệt, đồng thời có sức ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người tiêu dùng Mỹ. Bà Warren, dù không ủng hộ ông Trump về mặt cá nhân, vẫn bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với đề xuất này và sẵn sàng hợp tác lưỡng đảng nếu chính quyền thực sự muốn hành động vì lợi ích của người dân.

Theo Thượng nghị sĩ Warren, lãi suất thẻ tín dụng hiện nay ở Mỹ ở mức quá cao, mang tính bóc lột và tạo gánh nặng lớn cho các hộ gia đình. Bà cho rằng nếu lần này ông Trump nghiêm túc thúc đẩy chính sách áp trần lãi suất, đây sẽ là bước đi tích cực mà bà sẵn sàng tham gia. Tuy nhiên, Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson cảnh báo cần thận trọng, bởi việc siết trần lãi suất có thể khiến các tổ chức tài chính thắt chặt cho vay, làm giảm khả năng tiếp cận tín dụng của một bộ phận người dân.

Tác động thực tế của việc áp trần lãi suất được đánh giá là rất đáng kể đối với người tiêu dùng. Với dư nợ thẻ tín dụng trung bình khoảng 7,000 USD và lãi suất phổ biến quanh mức 20%, người vay hiện phải trả khoảng 117 USD tiền lãi mỗi tháng. Nếu lãi suất giảm xuống 10%, chi phí lãi hàng tháng chỉ còn khoảng 58 USD, giúp tiết kiệm gần 50% tiền lãi và cải thiện rõ rệt dòng tiền. Tỷ lệ trả gốc tăng lên giúp giảm áp lực thanh toán hàng tháng từ 30–45% và góp phần hạ rủi ro trễ hạn, vốn đang ở quanh mức 3%.

Tác động dài hạn còn rõ rệt hơn khi xét đến thời gian trả nợ. Với mức trả 200 USD mỗi tháng, khoản nợ 7.000 USD ở lãi suất 20% cần hơn 5 năm để tất toán và tổng tiền lãi lên tới trên 5.000 USD. Nếu lãi suất giảm còn 10%, thời gian trả nợ rút ngắn gần 2 năm và tổng tiền lãi giảm hơn một nửa. Trên quy mô toàn nước Mỹ, với tổng dư nợ thẻ tín dụng khoảng 1.200 tỷ USD, việc hạ lãi suất trung bình từ 20% xuống 10% có thể giúp người tiêu dùng tiết kiệm khoảng 120 tỷ USD tiền lãi mỗi năm, tương đương dòng tiền lớn được chuyển từ hệ thống ngân hàng trở lại tay người dân.

Chính vì quy mô tác động quá lớn này, các ngân hàng đang phản đối mạnh mẽ đề xuất áp trần lãi suất. Tuy nhiên, trong bối cảnh áp lực chính trị gia tăng từ cả hai đảng và sự ủng hộ của cử tri, giới tài chính nhiều khả năng sẽ buộc phải bước vào các cuộc đàm phán, dù hình thức và mức độ điều chỉnh cụ thể vẫn cần thời gian để làm rõ.

Các thông tin khác:

• Tòa án Tối cao Mỹ tiếp tục chưa công bố phán quyết về tính hợp pháp của các biện pháp thuế quan của Tổng thống Trump, đánh dấu lần thứ hai liên tiếp phán quyết bị trì hoãn. Hiện chưa có mốc thời gian cụ thể cho quyết định này.

• CoinGecko được cho là đang cân nhắc bán công ty với mức định giá khoảng 500 triệu USD và đã làm việc với ngân hàng đầu tư Moelis để tư vấn, dù chưa có quyết định cuối cùng. Nếu diễn ra, đây sẽ là thương vụ lớn trong mảng hạ tầng dữ liệu crypto, tương tự việc Binance mua CoinMarketCap năm 2020.

• Báo cáo của TRM Labs cho thấy IRGC Iran đã chuyển khoảng 1 tỷ USD bằng crypto giai đoạn 2023–2025, chủ yếu qua USDT trên blockchain Tron và hai sàn đăng ký tại Anh là Zedcex và Zedxion. Dòng tiền liên quan đến IRGC chiếm tỷ trọng rất lớn trong hoạt động của hai sàn này, đặc biệt bùng nổ năm 2024, trước khi giảm vào năm 2025 do bị giám sát chặt hơn. Tether khẳng định đã đóng băng nhiều ví liên quan theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

• Trung Quốc ghi nhận thặng dư thương mại kỷ lục khoảng 1,2 nghìn tỷ USD, dù xuất khẩu sang Mỹ sụt giảm mạnh do căng thẳng thuế quan kéo dài. Tháng 12, xuất khẩu tăng 6,6% và nhập khẩu tăng 5,7%, cho thấy thương mại vẫn duy trì đà tích cực, trong khi xuất khẩu sang Mỹ giảm khoảng 30% trong tháng và gần 20% cả năm. Sự sụt giảm tại thị trường Mỹ được bù đắp bằng tăng trưởng xuất khẩu sang EU và ASEAN. Tuy nhiên, thặng dư quá lớn đang làm gia tăng lo ngại về các biện pháp bảo hộ mới từ nhiều quốc gia, trong bối cảnh Trung Quốc đối mặt nhu cầu nội địa yếu, bất động sản suy thoái và áp lực giảm phát. Xuất khẩu tiếp tục là trụ cột tăng trưởng ngắn hạn, nhưng phần lớn lợi nhuận đến từ doanh nghiệp FDI và khu vực hướng ngoại, khiến dòng tiền không quay lại đủ mạnh để cải thiện tiêu dùng trong nước.