Fed Từ Chối Hành Động Khi Giá Dầu Và Rủi Ro Chiến Sự Gia Tăng, Lãi Suất Duy Trì Cao Lâu

Tình hình thị trường

Sau khi nhận tin về Iran cũng như phát biểu của chủ tịch Fed, thị trường chứng khoán Hoa Kỳ kết thúc phiên thứ tư (18/03-US) giảm đáng kể ở cả ba chỉ số, với S&P 500 giảm ít nhất 1.3% và giảm nhiều nhất là 1.57% ở chỉ số Dow Jones. Hợp đồng vàng và bạc cũng giảm về quanh 4851 USD/ounce và 76.26 USD/ounce. Dầu vẫn giữ ở mức 98.3 USD/ounce. 

Bitcoin cũng giảm giảm từ quanh 74,000 USD xuống 71,000 USD. CÁc altcoin lớn đều giảm đáng kể. Vốn hóa thị trường crypto cũng giảm còn 2.45 nghìn tỷ USD.

Dòng tiền vào các quỹ crypto spot ETF tại Mỹ trong ngày 18/03 ghi nhận xu hướng rút ra. Cụ thể, Bitcoin ETF ghi nhận dòng tiền ròng âm 163.56 triệu USD, trong khi Ethereum ETF cũng bị rút 55.69 triệu USD. Ở nhóm altcoin, Solana ETF ghi nhận mức outflow nhẹ khoảng 295.73 nghìn USD. Trong khi đó, các quỹ ETF của XRP, Dogecoin, Chainlink, Litecoin, Avalanche và Hedera không ghi nhận biến động dòng tiền trong phiên.

Fed giữ nguyên lãi suất nhưng thị trường vẫn chao đảo

Trong cuộc họp gần nhất, Federal Reserve dưới sự dẫn dắt của Jerome Powell tiếp tục giữ nguyên lãi suất, đánh dấu lần thứ hai liên tiếp trong năm sau chu kỳ cắt giảm trước đó. Dù lãi suất đã hạ so với đỉnh năm 2023, mặt bằng hiện tại vẫn ở mức cao trong lịch sử và cao hơn đáng kể so với giai đoạn trước năm 2019, cho thấy chính sách tiền tệ vẫn đang trong trạng thái thắt chặt tương đối.

Điểm đáng chú ý không nằm ở quyết định giữ nguyên lãi suất, đây là điều vốn đã được thị trường dự báo, mà ở thông điệp và cách tiếp cận của Fed. Kết quả bỏ phiếu 11/1 cho thấy sự đồng thuận rất cao trong việc duy trì chính sách hiện tại, thậm chí cao hơn kỳ vọng, phản ánh xu hướng thận trọng gia tăng ngay cả trong nhóm từng ủng hộ nới lỏng. Về bề mặt, Fed đánh giá kinh tế vẫn ổn định, thị trường lao động chưa suy yếu rõ rệt và lạm phát dù giảm nhưng vẫn cao hơn mục tiêu 2%, hiện quanh mức 2.7%. Dự báo cơ bản vẫn giữ nguyên, với khả năng cắt giảm lãi suất thêm một lần trong năm nay và một lần vào năm sau.

Giá dầu đang tăng vì xung đột Trung Đông. Điều này tạo ra một tình huống rất khó xử. Một mặt, giá năng lượng cao khiến người dân phải chi nhiều tiền hơn, làm giảm chi tiêu. Mặt khác, nó lại đẩy lạm phát tăng lên. Đồng thời, Mỹ là nước xuất khẩu dầu, nên giá dầu cao có thể giúp doanh nghiệp năng lượng kiếm nhiều tiền hơn, từ đó tạo thêm việc làm. Nhưng quan trọng là tác động này vẫn chưa thể hiện rõ trong dữ liệu.

Tuy nhiên, thông điệp cốt lõi của cuộc họp lại là sự “chờ đợi và quan sát”. Fed chủ động không phản ứng trước các biến động ngắn hạn, đặc biệt là rủi ro từ giá dầu tăng do căng thẳng Trung Đông. Powell nhấn mạnh rằng giá năng lượng không phải yếu tố quyết định trực tiếp, mà điều quan trọng là tác động thực tế của nó lên dữ liệu lạm phát và việc làm, vốn luôn có độ trễ. Điều này phản ánh chiến lược có chủ đích: Fed không còn hành động trong trạng thái khẩn cấp mà chuyển sang cách tiếp cận thận trọng hơn trong một môi trường nhiều bất định.

Sự thận trọng này còn xuất phát từ bài học quá khứ, khi Fed từng phản ứng chậm với lạm phát và khủng hoảng, dẫn đến những hệ quả lớn. Vì vậy, hiện tại Fed ưu tiên tránh sai lầm hơn là hành động sớm. Điều này đồng nghĩa với việc ngưỡng để bắt đầu cắt giảm lãi suất đã cao hơn trước và Fed sẽ không hành động nếu chưa có bằng chứng rõ ràng rằng lạm phát đang giảm bền vững.

Đồng thời, Fed cũng bác bỏ lo ngại về kịch bản stagflation, cho rằng nền kinh tế hiện chỉ đang trong trạng thái giằng co chứ chưa rơi vào tình huống cực đoan như thập niên 1970. Tăng trưởng có dấu hiệu chậm lại nhưng chưa suy thoái, thất nghiệp và tiền lương vẫn tương đối ổn định, do đó chưa cần các biện pháp mạnh.

Tổng thể, dù định hướng chính sách không thay đổi đáng kể, giọng điệu của Fed lần này mang tính trung lập nhưng nghiêng nhẹ về “diều hâu”. Việc không đưa ra định hướng rõ ràng, liên tục nhấn mạnh yếu tố bất định và khẳng định sẽ chỉ hành động khi có dữ liệu xác nhận đã khiến thị trường trở nên lo ngại. Cốt lõi của sự bất an không nằm ở những gì Fed đã làm, mà ở việc họ chưa sẵn sàng hành động và có thể sẽ chờ đợi lâu hơn dự kiến trước khi bắt đầu chu kỳ nới lỏng tiếp theo.

Cập nhật căng thẳng Iran và Trung Đông

Tình hình tại Trung Đông tiếp tục leo thang và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, tạo áp lực trực tiếp lên thị trường tài chính toàn cầu, đặc biệt là giá năng lượng. Trong bối cảnh đó, Donald Trump trước đó đã kêu gọi Fed tổ chức một cuộc họp khẩn cấp để cắt giảm lãi suất, nhưng diễn biến thực tế cho thấy Fed vẫn giữ lập trường thận trọng. Thị trường phản ứng tiêu cực trên diện rộng, với phần lớn tài sản giảm giá, ngoại trừ dầu khi tiếp tục tăng mạnh do căng thẳng địa chính trị.

Diễn biến cụ thể cho thấy nguồn cung năng lượng đang bị gián đoạn. Iraq xác nhận nguồn khí đốt từ Iran đã bị ngừng sau các cuộc tấn công của Israel vào khu vực mỏ khí lớn nhất thế giới South Pars, trong khi Iran cũng yêu cầu các quốc gia như Saudi Arabia, Qatar và United Arab Emirates sơ tán các cơ sở năng lượng. Những yếu tố này khiến giá dầu tiếp tục bị đẩy lên cao, làm gia tăng áp lực lạm phát và bất ổn kinh tế.

Trước tình hình đó, chính quyền Mỹ đã tạm thời nới lỏng quy định vận tải nội địa thông qua việc miễn trừ Đạo luật Jones trong 60 ngày, nhằm tăng tính linh hoạt cho chuỗi cung ứng năng lượng và ổn định thị trường. Đồng thời, phía UAE cũng chủ động triển khai các biện pháp hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống tài chính, bao gồm nới lỏng điều kiện tiếp cận vốn, giảm yêu cầu dự trữ và thúc đẩy tín dụng, trong bối cảnh xuất hiện dấu hiệu rút tiền gia tăng và tâm lý thị trường suy yếu. Dù khẳng định hệ thống vẫn vững mạnh với dự trữ lớn, động thái này cho thấy áp lực từ căng thẳng địa chính trị đã bắt đầu lan sang lĩnh vực tài chính.

Tổng thể, bức tranh hiện tại phản ánh mức độ bất định cao khi rủi ro địa chính trị không chỉ tác động đến năng lượng mà còn lan rộng sang hệ thống tài chính và tâm lý thị trường. Trong bối cảnh đó, các ngân hàng trung ương lớn, bao gồm Canada, Nhật Bản và Vương quốc Anh, nhiều khả năng sẽ tiếp tục duy trì chính sách hiện tại và ưu tiên quan sát thêm trước khi đưa ra các quyết định tiếp theo.

Các thông tin khác:

• Chủ tịch SEC Mỹ chính thức tuyên bố trực tiếp tại Washington DC rằng phần thưởng từ đào crypto, tài sản sưu tầm số (NFT) và stablecoin không phải là chứng khoán. Điều duy nhất được xem là chứng khoán là digital securities, tức là cổ phiếu và trái phiếu được token hóa.

• Sàn Kraken đã tạm hoãn kế hoạch lên sàn chứng khoán (IPO) sau khi nộp hồ sơ lên SEC vào tháng 11. Công ty có thể sẽ xem xét lại khi điều kiện thị trường cải thiện. Kraken gần đây được định giá khoảng 20 tỷ USD. Dù năm 2025 là một năm bùng nổ của IPO crypto với 14.6B USD được huy động từ các công ty như Circle, Bullish, Gemini, nhưng năm 2026 đang khó khăn hơn nhiều. BitGo, một trong số ít công ty lên sàn năm 2026, đã giảm khoảng khoảng 44% sau khi IPO.

• World vừa ra mắt AgentKit, công cụ giúp AI agent hoạt động trên internet giống con người hơn. AI có thể xác minh danh tính qua World ID và tự thực hiện micropayment nhờ tích hợp giao thức x402 của Coinbase để truy cập dịch vụ hoặc API. Giải pháp này mở ra khả năng AI tự vận hành online với danh tính rõ ràng, đồng thời hạn chế spam và các bot ẩn danh.

• Bitcoin Standard Treasury do Adam Back sáng lập vừa huy động khoảng 255 triệu USD bằng cách bán một loại cổ phiếu đặc biệt (có thể chuyển đổi thành cổ phiếu thường sau này). Khoản tiền này là một phần của thương vụ lớn hơn khoảng 1.5 tỷ USD thông qua SPAC, có thể hiểu đơn giản là một cách giúp công ty lên sàn và gọi vốn nhanh hơn. Mục tiêu rất rõ ràng: dùng số tiền này để mua thêm Bitcoin trong tương lai, giống như cách Strategy đã và đang làm.

• Vitalik Buterin giới thiệu cơ chế Fast Confirmation Rule (FCR) cho Ethereum, cho phép giao dịch đạt mức gần như không thể đảo ngược chỉ sau khoảng 12 giây, nhanh hơn đáng kể so với trước. Nhờ đó, thời gian nạp tiền lên sàn hoặc chuyển sang Layer 2 được rút ngắn mạnh (giảm 80–98%), giúp giảm vốn bị “kẹt” và cải thiện rõ rệt trải nghiệm người dùng. FCR dựa trên giả định phần lớn validator trung thực và mạng ổn định; dù chưa đạt mức “finality” tuyệt đối, cơ chế này vẫn đủ an toàn cho phần lớn nhu cầu thực tế. Đáng chú ý, nâng cấp có thể triển khai mà không cần hard fork, mở ra khả năng áp dụng nhanh trong thời gian tới.

• Arizona lần đầu truy tố hình sự mức nhẹ đối với Kalshi, cáo buộc vận hành cá cược/dự đoán bầu cử trái phép không giấy phép. Kalshi khẳng định mình là sàn giao dịch tài chính được CFTC quản lý, trong khi các bang coi mô hình này giống cá cược nên thuộc thẩm quyền địa phương. Kết quả vụ việc có thể tạo tiền lệ lớn, ảnh hưởng tới các nền tảng như Polymarket.Tether vừa giới thiệu công cụ cho phép huấn luyện AI trực tiếp trên điện thoại và máy tính phổ thông, không cần phụ thuộc vào GPU đắt tiền của Nvidia. Công nghệ này giúp giảm đáng kể chi phí, đồng thời cho phép AI chạy và được tùy chỉnh ngay trên thiết bị cá nhân, hỗ trợ đa dạng chip như AMD, Intel hay Apple và không cần gửi dữ liệu lên server. Tuy nhiên, đây không phải là việc xây dựng mô hình AI từ đầu như ChatGPT. Thay vào đó, giải pháp tập trung vào việc fine-tune hoặc cập nhật các mô hình nhỏ đã có sẵn, tận dụng chip AI tích hợp trên thiết bị và các kỹ thuật tối ưu để giảm khối lượng tính toán. Nói cách khác, người dùng không tạo AI mới hoàn toàn mà đang “tùy chỉnh” AI ngay trên thiết bị của mình một cách nhanh và hiệu quả hơn.

• Sau nhiều tháng bị hạn chế và đầy bất định, Nvidia chính thức quay trở lại thị trường Trung Quốc sau khi chính quyền Tổng thống Trump dỡ bỏ lệnh cấm. CEO Jensen Huang xác nhận công ty đã bắt đầu nhận đơn hàng và đang tăng tốc sản xuất trở lại. Mỹ và Trung Quốc đã bật đèn xanh để các dòng chip H200 được xuất khẩu, với điều kiện Mỹ nhận 25% doanh thu. Trung Quốc từng đóng góp khoảng 20% doanh thu mảng trung tâm dữ liệu của Nvidia. Việc mất đi thị trường này là một cú sốc không nhỏ. Nhưng điều đáng chú ý là ngay cả khi không bán được vào Trung Quốc, Nvidia vẫn tăng trưởng khoảng 70% hàng năm. Điều này cho thấy nhu cầu chip AI toàn cầu đang mạnh đến mức nào.